
Ayak bileği eklemi tibia, fibula ve talus kemiklerinden oluşur. Kırık tek bir kemik çıkıntısını etkileyebileceği gibi eklemin iç, dış ve arka bölümünü birlikte kapsayabilir.
Tedavinin amacı yalnızca kemiği kaynatmak değil, ayak bileği ekleminin uyumunu ve stabilitesini yeniden sağlamaktır.
Ayak Bileği Kırığı Türleri
- Lateral malleol kırığı
- Medial malleol kırığı
- Bimalleoler kırık
- Trimalleoler kırık
- Posterior malleol kırığı
- Pilon kırığı
- Sindesmoz yaralanmasının eşlik ettiği kırıklar
Belirtileri
- Ayak bileğinde şiddetli ağrı
- Üzerine basamama
- Hızlı gelişen şişlik
- Morarma
- Şekil bozukluğu
- Kemik üzerinde hassasiyet
- Açık yara
- Ayakta uyuşma veya dolaşım değişikliği
Bazı stabil kırıklarda hasta kısmen basabilir. Yürüyebilmek kırık olmadığı anlamına gelmez.
Tanı
Ayak bileğinin şekli, cilt durumu, dolaşım ve sinir fonksiyonları değerlendirilir. Röntgenlerle kırık ve eklem uyumu incelenir.
Karmaşık, arka malleol veya pilon kırıklarında bilgisayarlı tomografi cerrahi planlamaya yardımcı olabilir. Sindesmozun stabilitesi ayrıca değerlendirilir.
Ameliyatsız Tedavi
Kaymamış ve eklem stabilitesini bozmayan bazı kırıklar bot veya alçıyla tedavi edilebilir. Kontrol röntgenleriyle kırığın yer değiştirmediği doğrulanır.
Cerrahi Tedavi
Eklem uyumunun bozulduğu, talusun yer değiştirdiği, instabil veya açık kırıklarda ameliyat değerlendirilebilir.
Kırık parçaları anatomik konuma getirilerek plak, vida veya tellerle sabitlenir. Sindesmoz yaralanması bulunuyorsa vida ya da özel düğme sistemleriyle stabilize edilebilir.
Ciddi şişlik bulunan hastalarda cildin iyileşmesi beklenebilir veya geçici dış fiksatör uygulanabilir.
Benzer Konular
Kırıklar, çıkıklar ve kemik iyileşmesiyle ilgili diğer başlıkları inceleyin.
Ameliyat Sonrası Süreç
- Ayağın yüksekte tutulması
- Şişliğin kontrol edilmesi
- Yara bakımı
- Belirlenen süre yük vermeme
- Ayak bileği hareketlerinin kazanılması
- Kas güçlendirme
- Denge egzersizleri
- Kademeli yürüme
Yük verme zamanı kırığın ve tespitin özelliklerine göre değişir.
Olası Sorunlar
Eklem yüzeyi hasarı ve uyumsuz iyileşme ilerleyen yıllarda travma sonrası kireçlenmeye yol açabilir. Sertlik, şişlik, enfeksiyon ve implant rahatsızlığı diğer olası sorunlardır.
Acil Değerlendirme
Belirgin şekil bozukluğu, açık yara, ayakta soğukluk, morarma veya uyuşma varsa ayak bileği düzeltilmeye çalışılmadan acil yardım alınmalıdır.
Bilgilendirme: Tedavi kırığın stabilitesi ve eklem uyumuna göre belirlenir.